Müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində dövlətlər arasında qarşılıqlı etimada əsaslanan əməkdaşlıq münasibətləri xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Bu baxımdan Azərbaycan Respublikası ilə Serbiya Respublikası arasında formalaşmış siyasi, iqtisadi və humanitar əlaqələr son illər ərzində davamlı inkişaf edərək strateji tərəfdaşlıq səviyyəsinə yüksəlmişdir. İki ölkə arasında münasibətlərin möhkəmlənməsi qarşılıqlı hörmət, etibarlı tərəfdaşlıq və ortaq maraqlar əsasında qurulmuşdur.
Serbiya Prezidenti tərəfindən səsləndirilən fikirlər də bu münasibətlərin mahiyyətini açıq şəkildə ifadə edir: “Bizim təmaslarımız uzun illərdir ki, davam edir. Biz bir-birimizi yaxından tanıyırıq, səmimi söhbətlər aparırıq və dostluq münasibətlərimiz var”. Bu yanaşma iki ölkə arasında formalaşmış siyasi dialoqun səmimi və etibarlı müstəvidə inkişaf etdiyini bir daha nümayiş etdirir.Azərbaycan və Serbiya arasında diplomatik münasibətlərin qurulmasından etibarən qarşılıqlı səfərlər və yüksək səviyyəli görüşlər əməkdaşlığın əsas istiqamətlərinin müəyyən edilməsində mühüm rol oynamışdır. Dövlət başçıları səviyyəsində keçirilən görüşlər zamanı regional təhlükəsizlik, iqtisadi əməkdaşlıq, enerji sahəsində tərəfdaşlıq və beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində qarşılıqlı dəstək məsələləri geniş müzakirə olunmuşdur.
İki ölkə arasında iqtisadi əməkdaşlıq son illərdə dinamik inkişaf tempi ilə diqqət çəkir. Xüsusilə infrastruktur layihələri, tikinti sektoru, nəqliyyat və logistika sahələrində həyata keçirilən birgə təşəbbüslər iqtisadi əlaqələrin möhkəmlənməsinə töhfə verir. Serbiya Azərbaycanın Avropa regionunda mühüm tərəfdaşlarından biri hesab olunur və bu tərəfdaşlıq qarşılıqlı investisiya imkanlarının genişləndirilməsi baxımından da əhəmiyyətlidir.
Enerji sahəsində əməkdaşlıq Azərbaycan–Serbiya münasibətlərinin prioritet istiqamətlərindən biridir. Azərbaycanın enerji resursları Avropanın enerji təhlükəsizliyinin təmin olunmasında mühüm rol oynayır və Serbiya bu əməkdaşlığın inkişafında maraqlı tərəf kimi çıxış edir. Bu sahədə qarşılıqlı maraqların uzlaşdırılması gələcəkdə yeni layihələrin reallaşdırılmasına zəmin yaradır.
Humanitar sahədə əməkdaşlıq da iki ölkə arasında münasibətlərin inkişafında xüsusi yer tutur. Təhsil, mədəniyyət və turizm istiqamətlərində həyata keçirilən müştərək layihələr xalqlar arasında qarşılıqlı anlaşmanın və dostluq münasibətlərinin daha da möhkəmlənməsinə xidmət edir. Bu çərçivədə tələbə mübadiləsi proqramları, mədəni tədbirlər və birgə forumlar xüsusi əhəmiyyət daşıyır.
Beynəlxalq təşkilatlar çərçivəsində Azərbaycan və Serbiya bir-birinin ərazi bütövlüyünü və suverenliyini daim dəstəkləmişdir. Bu, dövlətlər arasında qarşılıqlı etimadın və siyasi həmrəyliyin bariz nümunəsidir. İki ölkənin beynəlxalq platformalarda nümayiş etdirdiyi mövqe onların strateji tərəfdaşlıq münasibətlərinin daha da güclənməsinə xidmət edir.
Müasir dövrdə regional sabitliyin və təhlükəsizliyin qorunması istiqamətində birgə səylərin artırılması xüsusi aktuallıq kəsb edir. Azərbaycan və Serbiya bu sahədə də əməkdaşlığın genişləndirilməsində maraqlıdır. Terrorizmə qarşı mübarizə, transmilli təhdidlərin qarşısının alınması və regional təhlükəsizlik məsələləri iki ölkə arasında əməkdaşlığın əsas istiqamətləri sırasında yer alır.Gələcək perspektivlərə nəzər saldıqda, Azərbaycan–Serbiya münasibətlərinin daha da dərinləşəcəyi və yeni əməkdaşlıq istiqamətlərinin müəyyən ediləcəyi gözlənilir. Siyasi dialoqun intensivləşdirilməsi, iqtisadi layihələrin genişləndirilməsi və humanitar sahədə əməkdaşlığın gücləndirilməsi qarşılıqlı münasibətlərin inkişafına müsbət təsir göstərəcəkdir.
Azərbaycan və Serbiya arasında formalaşmış dostluq münasibətləri qarşılıqlı hörmət və etimada əsaslanaraq strateji tərəfdaşlıq səviyyəsində inkişaf etməkdədir. Dövlətlər arasında mövcud olan bu əməkdaşlıq modeli regionda sabitliyin və davamlı inkişafın təmin olunmasına mühüm töhfə verir və gələcəkdə daha geniş miqyaslı layihələrin həyata keçirilməsi üçün əlverişli zəmin yaradır.
Fidan Əliyeva,
YAP Xətai rayon təşkilatı məsləhətçisi
