Fransada sentyabrın ortalarından başlayan sosial etirazlar müxtəlif hərəkatların iştirakı ilə genişlənib. Şagirdlər və tələbələr təhsil islahatlarına etiraz edir, “sarı jiletlilər” alıcılıq qabiliyyətinin qorunmasını tələb edir, həmkarlar ittifaqları isə əməkhaqlarının və sosial müavinətlərin artırılmasına çağırırlar. Baş nazir Sebastyan Lökornünün rəhbərlik etdiyi hökumət indiyədək bu tələblərə tam cavab verə bilməyib.

“İki sahil” xəbər verir ki, sentyabrın ortalarından etibarən məktəbləri blokadaya alan və aksiyalar keçirən şagirdlər Parcoursup ali təhsilə qəbul platformasının ləğvini və ya əsaslı şəkildə yenidən qurulmasını, dərs cədvəllərinin dəyişdirilməsini, müəllim çatışmazlığının aradan qaldırılmasını və məktəblərin təmirini tələb edirlər. Onlar, həmçinin polis zorakılığı olmadan təhlükəsiz etiraz hüququnun təmin edilməsini istəyirlər.

Tələbə təşkilatları isə dövlət ali təhsil müəssisələrində 250 min yeni yerin yaradılmasını, təqaüdlərin ayda 200 avro artırılmasını və tələbə yataqxanalarının yenilənməsini nəzərdə tutan təkliflər irəli sürüblər.

Hökumət oktyabrın 8-də ehtiyac olan məktəblərə 3 min əvəzedici müəllimin göndəriləcəyini açıqlayıb. Təhsil naziri Eduar Jefre oktyabrın 26-da müəllim çatışmazlığı, siniflərdə şagird sayı və Parcoursup platforması ilə bağlı ilk qərarların təqdim olunacağını bildirib. Prezident Emmanuel Makron da gənclərin tələblərini legitim adlandırıb və Parcoursup sistemində əsaslı islahat vəd edib.

“Sarı jiletlilər” yaşayış xərclərinin azaldılmasını istəyir

2018–2019-cu illərdə Fransanı bürüyən “sarı jiletlilər” hərəkatı yenidən səfərbərliyə çağırıb. Etirazçılar yanacaq, ərzaq, enerji və mənzil xərclərinin artması fonunda layiqli həyat şəraitinin təmin olunmasını tələb edirlər.

Hərəkatın bəzi qrupları Emmanuel Makronun istefasını, nümayişçilərə qarşı rezin güllələrdən və mühasirəni yarmaq üçün nəzərdə tutulan qumbaralardan istifadənin qadağan edilməsini, kütləvi həbslərə və yetkinlik yaşına çatmayanların saxlanılmasına son qoyulmasını istəyirlər. Digər qruplar isə vətəndaş təşəbbüsü ilə referendum mexanizminin tətbiqini və Avropa İttifaqından çıxışla bağlı referendum keçirilməsini təklif edirlər.

Hökumət bu hərəkatın tələblərinə ayrıca cavab verməyib. “Sarı jiletlilər” oktyabrın 24 və 31-də yeni aksiyalar keçirməyə çağırıblar. Parisdə nümayiş üçün təklif olunan marşrut isə polis prefekturası tərəfindən qəbul edilməyib.

Həmkarlar ittifaqları əməkhaqlarının və sosial yardımların artırılmasını tələb edir

CFDT, CGT, FO, Unsa və FSU kimi böyük həmkarlar ittifaqları noyabrın 5-nə ümummilli səfərbərlik elan ediblər. Onlar əməkhaqlarının, minimum əməkhaqqının, pensiyaların, dövlət qulluqçularının indeks göstəricisinin və sosial yardımların, o cümlədən RSA müavinətinin artırılmasını istəyirlər. CGT və Solidaires əməkhaqlarının inflyasiyaya uyğun indeksləşdirilməsini də tələb edir.

Həmkarlar ittifaqları dövlət xidmətlərinin maliyyələşdirilməsinin artırılmasını, iqlim dəyişikliyinə uyğunlaşma tədbirlərinin görülməsini və daha ədalətli vergi sisteminin yaradılmasını müdafiə edirlər. CFDT 100 milyon avrodan artıq maliyyə sərvətlərinə minimum 2 faizlik vergi tətbiqini təklif edir.

Baş nazir Sebastyan Lökornü oktyabrın 20-də həmkarlar ittifaqlarına göndərdiyi məktubda alıcılıq qabiliyyəti ilə bağlı tədbirlərin müzakirə ediləcəyini bildirib. Lakin ertəsi gün hökumətlə görüşən həmkarlar ittifaqları nəticələrdən narazı qalıblar. CGT-nin baş katibi Sofi Bine onların tələblərinin nəzərə alınmadığını deyib.

Bununla belə, Fransa Xristian İşçilər Konfederasiyasının (CFTC) rəhbəri Siril Şabanye hökumətin minimum əməkhaqqı ilə bağlı müzakirələrə başlamağa hazır olduğunu qeyd edib. “Les Échos” qəzetinin məlumatına görə, hökumət yanvarın 1-də gözlənilən minimum əməkhaqqı artımını daha erkən tətbiq etməyi nəzərdən keçirir. Bu artımın ayda təxminən 15 avro ola biləcəyi bildirilir.

Hökumət isə bütün təkliflərin nəzərdən keçiriləcəyini bəyan edib. Qarşıdakı günlərdə elan ediləcək yeni tədbirlərin sosial narazılığı azaldıb-azaltmayacağı hələlik məlum deyil.