Sumqayıt Kimya Sənaye Parkında “SOCAR-Polymer” layihəsi çərçivəsində  tikintisinə başlanılmış Polipropilen və Polietilen qurğularını xammalla təmin etmək zərurəti “Azərikimya” İB-nin Etilen-polietilen Zavodunda “EP-300” istehsalatının  modernizasiyası, rekonstruksiyası, yeni qurğularının və köməkçi istehsalatların tikintisinə ehtiyac yaratmışdır.

Bu işlərin icrası ilə bağlı İtaliyanın “TECHNİP İTALY S.p.A.” şirkəti ilə müqavilə imzalanmış, 2018-2019-cu illərə qədər davam etdiriləcək yenidənqurma layihələrinin mürəkkəbliyi nəzərə alınaraq, mühəndislik, texniki təchizat, satınalma, tikintiyə nəzarət və s. funksiyasının yerinə yetirilməsi üçün bu sahədə böyük təcrübəyə malik “SOCAR-KBR” Birgə Müəssisəsi podratçı qismində işlərə cəlb olunmuşdur.

SOCAR-Polymer layihəsi çərçivəsində Sumqayıt Kimya Sənaye Parkında inşa olunan Polipropilen və yüksək sıxlıqlı Polietilen zavodlarını yüksək keyfiyyətli və lazım olan miqdarda xammalla təmin etmək məsələsi ortaya gələndə “EP-300” istehsalatının effektliyinin artırılması zərurəti yarandı. Çünki  bu qurğular Etilen-Polietilen Zavodu tərəfindən ildə 150-180 min ton propilen, 100 min ton etilen məhsulu, həmçinin hidrogen və buxarla təmin edilməlidir.

Artıq “EP-300” istehsalatının effektliyinin artırılması layihəsi çərçivəsində icrası iki fazada nəzərdə tutulan işlərə start verilmişdir. Bura mövcud propan-propilen fraksiyasının ayrılması bölməsinin modernizasiyası nəticədə məhsuldarlığının 130 min ton/ildən 190 min ton/ilə çatdırılması, Heydər Əliyev adına Bakı Neft Emalı Zavodundan gələn propan-propilen fraksiyasının və quru qazın təmizlənməsi qurğularının tikintisi, hidrogenin qatılığının yüksəldilməsinə xidmət edən modul tipli elektroliz üsulu ilə hidrogen istehsalı qurğularının tikintisi, istehsalatların 7 günlük stabil və təhlükəsiz işləməsini təmin etmək və boşdayanmaların qarşısını almaq məqsədi daşıyan etilen və propilenin saxlanması üçün yeni anbarların tikintisi daxildir. 

Təbii ki, “EP-300” qurğusunun modernizasiya işləri bunlarla məhdudlaşmır. Layihəyə həmçinin 4 ədəd müasir piroliz sobasının tikintisi, mövcud izotermik reaktorun adiobatik reaktorla əvəzlənməsi, NÖC və texniki hava istehsalı qurğusunun tikintisi, yeni operator otağının inşası, pnevmatik idarəetmə sisteminin yeni rəqəmsal sistemlə əvəz edilməsi, köməkçi qurğuların və infrastrukturun modernizasiyası və s. daxildir.

Artıq etilen istehsalatının əsas hissəsində sxemlərin yoxlanması başa çatmaq üzrədir. “Azərikimya” İB tərəfindən layihə yerlərinin hazırlanması və planlaşma işlərinə başlanılmışdır. Müvəqqəti saflaşdırma qurğusunun əsas avadanlıqları gətirilmiş və layihə ərazisi hazırlanmışdır. Həmçinin “TECHNİP İTALY S.p.A.” şirkəti tərəfindən hazırda  lazer skan işləri aparılır ki, bu da sahələrin daha dəqiq görüntüsünü almağa şərait yaradacaqdır. SOCAR-FUGRO şirkəti tərəfindən tikinti aparılacaq ərazilərdə isə süxurların araşdırılması və torpağın möhkəmliyi işləri yekunlaşmışdır. Həmçinin enerji və buxar istehsalı sahəsində fəaliyyət göstərəcək birgə müəssisə olan “SOCAR-UNIPER” MMC ilə Etilen-Polietilen Zavodunda Buxar Generator Kompleksinin enerji effektivliyinin artırılması və əlavə enerji istehsal edilməsi məqsədi daşıyan yeni Buxar Turbogenerator qurğusunun tikintisi barədə ilkin layihə sazişi imzalanmışdır.

Həyata keçirilən bir layihə də kimyəvi çirkab suların təmizlənməsi qurğusunun tikintisidir. Bu qurğu Etilen-Polietilen Zavodunun və “SOCAR-Polymer” MMC-nin kimyəvi çirkab və məişət tullantı sularının təmizlənməsinə xidmət edəcəkdir. Bütün avadanlıqları Türkiyə, Almaniya və ABŞ istehsalı olan qurğunun tikintisi Türkiyənin “İdeal atık su və su arıtma sistemləri SAN.TİC AŞ” tərəfindən həyata keçirilir.

Layihələrdə nəzərdə tutulan işlər yekunlaşdıqdan sonra Etilen-Polietilen Zavodunun istehsal gücü artacaq, Polipropilen və Polietilen qurğuları xammalla tam təmin ediləcək, ölkənin bu məhsullara tələbatı ödənilməklə bərabər, ixrac potensialı artacaq, texnoloji prosesin stabil və təhlükəsiz istismarının gücləndirilməsi, xammal və hazır məhsulların keyfiyyətinin yüksəldilməsi təmin olunacaqdır.

Oqtay Niftəliyev,

SOCAR “Azərikimya” İB-nin 
Etilen-Polietilen Zavodunun direktoru