Ümumdünya Şəhərsalma Forumunun (WUF13) 13-cü Sessiyası təkcə urbanizasiya vəziyyətinin qiymətləndirilməsi platforması deyil, həm də şəhərsalma proseslərinin tənzimlənməsi formatıdır. Qlobal ictimaiyyətin nümayəndələri Bakıda gələcəyin şəhərlərin necə olması barədə öz vizyonlarını təqdim edəcək və bu transformasiyaların siyasi, iqtisadi, sosial aspektlərini nəzərdən keçirəcəklər.

Bu fikirləri Türkiyənin şəhərsalma üzrə mütəxəssisi və memar Burak Kaan Yılmazsoy ifadə edib.

O bildirib ki, WUF platforması həm planlaşdırma texnikaları, həm də sosial ədalət, inklüzivlik və davamlılıq prinsipləri kontekstində şəhərlərin gələcəyini yenidən düşünməyə imkan verir. “Bu baxımdan, Bakı kimi sürətlə inkişaf edən şəhərlər model və müzakirə forumu rolunu oynayır. Əminəm ki, qarşıdan gələn forumun işi qlobal və yerli səviyyələrdə əməkdaşlığı gücləndirməklə yanaşı, daha rahat şəhərlərin salınmasına təkan verəcək”, - deyə Yılmazsoy bildirib.

Memar şəhər mənzərəsində keçmişin və gələcəyin vəhdətini uğurlu şəhər modeli kimi xarakterizə edib. “Bu kontekstdə müasir Bakı gələcək şəhərləri davamlı və innovativ şəkildə inkişaf etməyə ruhlandıracaq canlı bir konsepsiyanı təmsil edir”, - deyə türkiyəli ekspert hesab edir.

O, urbanizasiyanın üzləşdiyi problemlərə və çətinliklərə diqqət çəkib: “Bu gün dünya əhalisinin əhəmiyyətli bir hissəsinin iqtisadi proseslərin, sosial qarşılıqlı təsirin və ətraf mühit təzyiqlərinin daha çox formalaşdığı şəhərlərdə yaşadığı heç kimə sirr deyil. Urbanizasiyanın çoxölçülü strukturu hərtərəfli tədqiqat tələb edir. Bu kontekstdə WUF13 davamlı şəhər inkişafı gündəliyinin müzakirəsi üçün ən vacib beynəlxalq platformalardan biridir”.

Yılmazsoy WUF13 gündəliyində qlobal mənzil böhranı və artan şəhər bərabərsizliyi kimi məsələlərin aktuallığını da vurğulayıb. “Əminəm ki, Bakıdakı forum inklüziv şəhər inkişafı siyasətinin inkişafını təşviq edəcək. Bu, xüsusilə aktiv urbanizasiyanın yaşandığı ərazilərdə, qanunsuz məskunlaşmaların artması və infrastruktur çatışmazlığının şəhərlərin dayanıqlığını təhdid edən əsas amillər olduğu ərazilərdə aktualdır”, - deyə o bildirib.

Türkiyə memarı hesab edir ki, WUF13-də müzakirəsi planlaşdırılan “ağıllı şəhər” layihələri və rəqəmsal infrastruktura investisiyalar sadəcə texnoloji tərəqqiyə bir töhfə deyil, həm də sosial təşkilati formaların transformasiyasının elementləridir. “Eyni zamanda, rəqəmsal transformasiya rəqəmsal bərabərsizlik və rəqəmsal vasitələrə çıxış problemləri səbəbindən yeni “təcrid” formalarını gətirir”, - deyə ekspert qeyd edib. O, həmçinin şəhər idarəetmə modellərinin tətbiqi kontekstində Bakıda keçiriləcək qarşıdan gələn forumun əhəmiyyətini vurğulayıb. Memarın fikrincə, bu, yerli hökumətlərin, vətəndaş cəmiyyətinin və özəl sektorun fəal iştirakı olmadan mümkün deyil.

Onun qənaətinə görə, bundan əlavə, şəhərlərin həssaslığına birbaşa və dolayı yolla iqlim dəyişikliyinin nəticələri də təsir göstərir ki, bu da fəlakət risklərinin idarə edilməsini tələb edir.

Türkiyəli memar qeyd edib ki, WUF13 iştirakçılarının qarşısında duran əsas sual budur: “Şəhərlər mövcud bərabərsizlikləri təkrarlayan strukturlar kimi mövcud olmağa davam edəcəkmi, yoxsa daha ədalətli, inklüziv və davamlı sosial nizam quran məkanlara çevriləcək?”

Ekspert fikirlərinə yekun vuraraq deyib: “Bu sualın cavabı təkcə qlobal siyasətlə deyil, həm də yerli səviyyədə iştirak, inklüzivlik və tənqidi düşüncəyə əsaslanan yanaşmalarla müəyyən edilir. Buna görə də, WUF13 gələcəyin şəhərlərini qurmaq istəyinin kollektiv şəkildə yenidən yaradıldığı tarixi bir mərhələ kimi qəbul edilməlidir”.

AZƏRTAC