06 may 2026 16:07
111

ABŞ-ın planı Avropa təhlükəsizlik mühitində narahatlıq yaradıb

ABŞ-ın Avropada uzaqmənzilli raketlərin yerləşdirilməsi planından geri çəkilməsi ilə bağlı qərarı Avropa təhlükəsizlik mühitində narahatlıq yaradıb.

“İki sahil” xəbər verir ki, bu barədə "Financial Times" nəşri NATO rəsmilərinə istinadla məlumat yayıb.

Məlumata görə, ABŞ administrasiyasının Almaniya ərazisində uzaqmənzilli raketlərin yerləşdirilməsi planını ləğv etməsi Avropanın Rusiya qarşısında çəkindirmə potensialını zəiflədə bilər. Ekspertlər hesab edir ki, bu vəziyyət mümkün hərbi böhranların idarə olunmasını da çətinləşdirir.

NATO-nun keçmiş baş katib köməkçisi və Avropa Aerokosmik, Müdafiə və Təhlükəsizlik Sənayesi Assosiasiyasının rəhbəri K.Qrand bildirib ki, uzaqmənzilli zərbə sistemləri ənənəvi çəkindirmə strategiyasının əsas elementlərindəndir. Onun sözlərinə görə, Ukrayna və İranla bağlı münaqişələr göstərib ki, kritik obyektlərin məhv edilə bilməsi münaqişənin həm qarşısının alınmasında, həm də gedişində həlledici rol oynaya bilər.

"Financial Times" yazır ki, Avropa ölkələri uzun illər bu tip silahların inkişafına kifayət qədər diqqət yetirməyib. Bunun əsas səbəblərindən biri ABŞ-ın təhlükəsizlik zəmanətləri olub. Digər səbəb isə Rusiya ilə gərginliyi artırmaqdan çəkinmək idi.

2024-cü ildə Almaniya, Fransa, Polşa və İtaliya “Elsa” adlı proqram çərçivəsində uzaqmənzilli raketlərin hazırlanmasına başlayıb. Lakin bu sistemlərin əksəriyyətinin 2030-cu illərdən tez hazır olacağı gözlənilmir.

Məlumatlara görə, Avropa ölkələri qısa müddətdə əldə edə bildikləri istənilən müdafiə vasitələrini, hətta texniki baxımdan tam mükəmməl olmasa belə, almağa məcbur ola bilərlər. Bu, qitədə müdafiə boşluğunun yaranması ilə bağlı narahatlıqları artırır.

Eyni zamanda, kansler Fridrix Merts bildirib ki, ABŞ-ın Almaniyada “Tomahawk” tipli qanadlı raketləri yerləşdirməmək qərarı Vaşinqtonla münasibətlərdə fikir ayrılığından yox, ABŞ-ın özündə bu silahların çatışmazlığı ilə bağlıdır. Lakin Almaniya Müdafiə Nazirliyinin məlumatına görə, ABŞ hələ bu planı tam şəkildə ləğv etməyib.

Beləliklə, vəziyyət Avropanın müdafiə strategiyasında ABŞ-dan asılılığın azaldılması və öz hərbi imkanlarının sürətlə gücləndirilməsi ehtiyacını bir daha gündəmə gətirir.