Faktlara deyil, siyasi sifarişlərə söykənən qərəzli addımlar və informasiya hücumları nə regiondakı reallıqları dəyişdirmək, nə də Bakının strateji kursuna təsir göstərmək gücündədir

Son dövrlərdə bir sıra Qərb media resurslarında Azərbaycana qarşı sistemli və qərəzli məlumatların yayılması kampaniyası diqqət çəkir. Müxtəlif beynəlxalq platformalar və aparıcı mətbuat orqanları vasitəsilə tirajlanan bu materiallar obyektiv reallıqları əks etdirməkdən uzaq olub, daha çox Bakıya qarşı siyasi təzyiq aləti təsiri bağışlayır. Azərbaycanın regionda yaratdığı yeni status-kvo və müstəqil xarici siyasət kursu fonunda bu cür informasiya hücumlarının intensivləşməsi təsadüfi xarakter daşımır. Qərb mediasında formalaşdırılan anti-Azərbaycan ritorikasının pərdəarxasında bir neçə strateji məqam dayanır. Müstəqil xarici siyasətə təzyiq: Azərbaycanın öz milli maraqlarına söykənən, heç bir xarici güc mərkəzindən asılı olmayan balansı qoruması Qərbdəki müəyyən daxilələr tərəfindən birmənalı qarşılanmır. Bakının diktə olunmuş şərtləri deyil, bərabərhüquqlu tərəfdaşlıq modelini seçməsi media üzərindən "təcrid etmə" cəhdlərini şərtləndirir. Cənubi Qafqazda dəyişən geosiyasi reallıqlar: 44 günlük Vətən müharibəsi və lokal antiterror tədbirləri ilə suverenliyini tam bərpa edən Azərbaycan regionda yeni reallıqlar yaradıb. Bu reallıqları həzm edə bilməyən və regionda geosiyasi təsir imkanlarını itirən xarici qüvvələr media alətlərini dövriyyəyə buraxır. Ermənipərəst lobbinin və bəzi Avropa dairələrinin təsiri: Xüsusilə Fransa və bir sıra Şərqi Avropa ölkələrində fəaliyyət göstərən lobbi təşkilatları Qərb mətbuatına (Le Figaro, Gazeta Wyborcza və s.) nüfuz edərək reallıqları təhrif edən narratives (tezislər) formalaşdırırlar.

Azərbaycan Respublikasının Medianın İnkişafı Agentliyinin (MEDİA) bu günlərdə yaydığı məlumatda bildirilir ki, mənzil-qərargahı Polşada yerləşən “Nexta” kanalı sentyabrın 2-də Azərbaycanın Goranboy rayonunun Nizami kəndi yaxınlığında baş vermiş yanğınla bağlı subyektiv mülahizələrə əsaslanan, hadisəni dövlətlərarası siyasi münasibətlər fonunda təqdim etməyə çalışan və ictimai rəyi çaşdırmağa yönəlmiş məlumat yayıb. Agentlik bildirib ki, aparılan təhlillər baş verənlərin vahid mərkəzdən idarə olunan hibrid informasiya kampaniyasının tərkib hissəsi olduğunu göstərir. “Özünün informasiya mühitindən kənar qüvvələri daim hibrid müharibədə ittiham edən Qərb mediasının özü Azərbaycana qarşı təşkil olunmuş dezinformasiya kampaniyası aparır”, – deyə məlumatda vurğulanıb. MEDİA-nın mövqeyinə görə, regionda qonşu dövlətlər arasında münasibətlərin normallaşması, sabitliyin və firavanlığın möhkəmlənməsi müəyyən dairələrin maraqlarına cavab vermədiyindən, Azərbaycanın informasiya məkanını çirkləndirmək və cəmiyyətdə süni təşviş yaratmaq məqsədi daşıyan dezinformasiya hallarının intensivliyi artıb. Ümumi informasiya mühitinin monitorinqi və təhlili zamanı Böyük Britaniyanın “The Independent” və “The Guardian“ qəzetlərində, BBC-də, ABŞ-nin CNN telekanalında, Fransanın “Le Monde” qəzetində, Polşanın TVP telekanalında və digər media resurslarında Azərbaycanla bağlı birtərəfli yanaşma və əsassız mülahizələrin yer aldığı materialların yayıldığı müəyyən edilib.

Xatırladaq ki, Polşa mediasında anti-Azərbaycan ritorikası ilk deyil. Avqustun 28-də Polşanın Azərbaycandakı fövqəladə və səlahiyyətli səfiri Pavel Radomski Xarici İşlər Nazirliyinə çağırılıb. Bildirilib ki, görüş zamanı, 26 avqust 2026-cı il tarixində Polşanın ictimai yayım orqanı olan TVP-nin (TVP World) “Eastern Express” verilişində Azərbaycan əleyhinə yayımlanmış süjetdə Azərbaycan dövlətinə və ölkə rəhbərliyinə qarşı yönəlmiş qərəzli, qeyri-obyektiv və tamamilə qəbuledilməz iddiaların yer alması, habelə veriliş zamanı aparıcının təxribat xarakterli davranışı ilə bağlı kəskin etiraz bildirilib, bununla əlaqədar qarşı tərəfə etiraz notası təqdim edilib.

Qərb mediasındakı qərəzli yanaşmanın ən bariz göstəricisi reallıqların – Azərbaycanın sülh yaradıcılığı, post-münaqişə dövründəki misilsiz bərpa işləri və regional inteqrasiya səylərinin bilərəkdən kölgədə saxlanılması və ya tamamilə görməzdən gəlinməsidir. Bakını "təcavüzkar" və ya "güc tətbiq edən tərəf" kimi göstərməyə çalışan yazılarda Azərbaycanın regiona sülh və inkişaf gətirmək istiqamətindəki fundamental addımları məqsədli şəkildə sükutla qarşılanır, sülh gündəliyinin müəllifliyi görməzdən gəlinir. Müharibədən dərhal sonra Ermənistana beynəlxalq hüququn 5 əsas prinsipi əsasında sülh müqaviləsi imzalamağı təklif edən ilk tərəf məhz Azərbaycan olmuşdur. Qərb mediası sülh danışıqlarının uzanmasında Bakını günahlandırsa da, İrəvanın öhdəliklərdən yayınmasını və konstitusiya səviyyəsindəki ərazi iddialarını diqqətdən kənarda saxlayır. Digər məsələ, Böyük Qayıdış və sürətli quruculuq fəaliyyəti təkzib edilir. İşğaldan azad edilmiş ərazilərdə həyata keçirilən nəhəng infrastruktur layihələri – "ağıllı kənd və şəhər" konsepsiyaları, beynəlxalq hava limanları, Murovdag tuneli kimi nəqliyyat qovşaqları və minlərlə keçmiş məcburi köçkünün doğma yurduna qayıdışı Qərb mediasının radarında nədənsə yer almır. Dünya təcrübəsində analoqu az olan bu post-münaqişə bərpa modeli haqqında obyektiv reportajlara rast gəlmək demək olar ki, qeyri-mümkündür. Həmçinin, mina təhlükəsi və humanitar fəlakət ört-basdır edilir: Bərpa prosesinə ən böyük maneə olan mina böhranı, Ermənistanın dəqiq mina xəritələrini verməkdən imtina etməsi və bunun nəticəsində yüzlərlə mülki şəxsin həlak olması Qərb mətbuatında humanitar mövzu kimi qabardılmır. Regional inteqrasiya və nəqliyyat qovşağı roluna göz yumulur: Azərbaycanın irəli sürdüyü Zəngəzur dəhlizi və Orta Dəhliz layihələri yalnız ölkənin deyil, bütövlükdə Cənubi Qafqazın, Mərkəzi Asiyanın və hətta Avropanın nəqliyyat-logistika təhlükəsizliyinə xidmət edir. Bu layihələr region ölkələrini (o cümlədən blokadadan çıxmaq imkanı qazanan Ermənistanı) iqtisadi baxımdan bir-birinə bağlayan sülh aləti olduğu halda, Qərb mediasında "geosiyasi təhdid" kimi təqdim olunur.

Bir sözlə, Qərb mediasında Bakını hədəf alan qərəzli kampaniyalar Azərbaycanın regionda artan nüfuzunun və müstəqil qərarvermə mexanizminin göstəricisidir. Lakin faktlara deyil, siyasi sifarişlərə söykənən bu cür informasiya hücumları nə regiondakı reallıqları dəyişdirmək, nə də Bakının strateji kursuna təsir göstərmək gücündədir. Azərbaycan həm diplomatiya, həm də informasiya məkanında öz haqlı mövqeyini faktlarla müdafiə etməyə davam edir.

Sevinc Azadi, “İki sahil”