Müasir dünya mürəkkəb və ziddiyyətli bir dövrdən keçir. Silahlı münaqişələr, siyasi qarşıdurmalar, humanitar böhranlar və dərin etimad çatışmazlığı beynəlxalq münasibətlərin əsas xüsusiyyətinə çevrilib. Belə bir şəraitdə bəşəri dəyərlər haqqında səslənən hər bir çağırış yalnız söz kimi deyil, həm də mövqe və məsuliyyət kimi qiymətləndirilir.

2026-cı il 4 fevral tarixində Əbu-Dabidə keçirilən “Zayed İnsan Qardaşlığı Mükafatı”nın təqdimolunma mərasimində Azərbaycan Respublikasının Prezidenti İlham Əliyevin çıxışı məhz bu kontekstdə xüsusi əhəmiyyət kəsb etdi. Prezident çıxışında vurğuladı ki, insan qardaşlığı və qarşılıqlı hörmət yalnız etik prinsip deyil, həm də beynəlxalq siyasətin dayanıqlı təməlidir.

“Sülh və həmrəylik abstrakt ideya deyil. Onlar siyasi iradə, mənəvi məsuliyyət və qarşılıqlı etimad üzərində qurulmalıdır,” – deyə Prezident İlham Əliyev çıxışında bildirdi.

Bu nitq həm də beynəlxalq ictimaiyyətə ünvanlanmış vicdan səsi idi. O, bir daha göstərdi ki, bəşəri dəyərlər qlobal gündəmin ayrılmaz hissəsidir və yalnız sözlə deyil, konkret siyasət və hərəkətlərlə dəstəklənməlidir. Prezident İlham Əliyev insan qardaşlığı ideyasını yalnız humanitar və etik çərçivədə deyil, beynəlxalq münasibətlərin praktik əsası kimi təqdim etdi. Dövlət başçısı vurğuladı ki, sülh və sabitlik yalnız güc balansı və iqtisadi imkanlarla təmin edilə bilməz. Əslində, xalqlar və dövlətlər arasında qarşılıqlı etimadın möhkəmləndirilməsi uzunmüddətli sabitliyin əsas şərtidir.

Bu yanaşma insan qardaşlığını siyasi romantizm yox, real siyasətin vacib elementi kimi ön plana çıxardı. Prezident İlham Əliyev çıxışında həmçinin qeyd etdi ki, xalqlar arasındakı anlaşma və dialoq yoxdursa, hər hansı razılaşma müvəqqəti və zəif təsir göstərir.

“Etimadın olmadığı mühitdə imzalanan razılaşmalar uzunömürlü ola bilməz,” – deyə Prezident İlham Əliyev bildirdi. Bu yanaşma, beynəlxalq dialoqun səmərəliliyi və qlobal sülh təşəbbüslərinin uğuru üçün strateji bir prinsip kimi qiymətləndirilə bilər.

Çıxışda mükafatın adını daşıdığı Şeyx Zayed bin Sultan Al Nahyanın dövlətçilik fəlsəfəsinə xüsusi yer ayrıldı. Prezident İlham Əliyev qeyd etdi ki, Şeyx Zayedin liderlik modeli güc nümayişinə deyil, insan amilinə, dialoqa və qarşılıqlı anlayışa əsaslanırdı. Bu irs müasir dünyada liderliyin yalnız iqtisadi və hərbi göstəricilərlə deyil, mənəvi məsuliyyətlə də ölçülməsi lazım olduğunu xatırladır.

“Şeyx Zayedin ideyaları təkcə Ərəb Dünyası üçün deyil, bütün beynəlxalq ictimaiyyət üçün nümunəvi dəyərlər mənbəyidir,” – deyə Prezident İlham Əliyev vurğuladı.

Bu irs regionda sabitliyin və dialoqun möhkəmlənməsinə xidmət edib və bugünkü qlobal çağırışlar fonunda da aktuallığını qoruyur. Prezident çıxışında əlavə etdi ki, Şeyx Zayedin prinsipləri multikulturalizm, dialoq və qarşılıqlı hörmətin nümunəsi olaraq dünya liderləri üçün təlimat rolunu oynaya bilər.

Prezident İlham Əliyev çıxışında Azərbaycanın çoxmədəniyyətli və çoxkonfessional cəmiyyət modelinə diqqət çəkdi. O bildirdi ki, müxtəlif dinlərin və etnik qrupların əsrlər boyu birgə yaşaması Azərbaycan cəmiyyətinin təbii xüsusiyyətidir. Bu harmoniyanın qorunması dövlət siyasətinin əsas istiqamətlərindən biridir və Azərbaycanın təcrübəsi qlobal qarşıdurmaların artdığı dövrdə alternativ model kimi dəyərləndirilə bilər.

“Tolerantlıq və qarşılıqlı hörmət yalnız dövlət tərəfindən təşviq edilən norma deyil, ictimai münasibətlərin təməl prinsiplərindəndir,” – deyə Prezident İlham Əliyev qeyd etdi.

Bu yanaşma ölkədə sabitliyi qoruyur və digər cəmiyyətlər üçün öyrənilməyə dəyər təcrübə təqdim edir. Azərbaycan modeli göstərir ki, müxtəlif icmalar arasında qarşılıqlı hörmət və etimad əsasında qurulan cəmiyyət həm sülh, həm də inkişaf üçün güclü zəmin yaradır.

Prezident İlham Əliyev çıxışında sülhün əldə edilə biləcəyini xüsusi vurğuladı. O qeyd etdi ki, uzun illər davam edən münaqişələr belə siyasi iradə, məsuliyyətli qərarlar və gələcəyə yönəlmiş baxış mövcud olduqda həll edilə bilər. Sülh təkcə münaqişənin bitməsi deyil, həm də yeni münasibətlər sisteminin qurulmasıdır.

“Sülh mümkün olan yeganə hədəfdir və onu əldə etmək üçün iradə, qarşılıqlı etimad və məsuliyyət lazımdır,” – deyə Prezident İlham Əliyev əlavə etdi.

Bu fikir Əbu-Dabinin dialoq və vasitəçilik mərkəzi kimi beynəlxalq rolunu da ön plana çıxardı. Prezident vurğuladı ki, sülh təşəbbüslərinin uğuru yalnız tərəflərin iradəsinə deyil, həm də beynəlxalq dəstəyə və neytral platformaların mövcudluğuna bağlıdır.

Çıxışda müasir dünyanın dəyərlər böhranına da diqqət çəkildi. Prezident İlham Əliyev vurğuladı ki, beynəlxalq münasibətlərdə etik prinsiplərin arxa plana keçməsi uzunmüddətli qeyri-sabitliyə yol açır. İnsan qardaşlığı ideyası isə bu boşluğu doldura biləcək nadir ümumbəşəri platformalardan biridir.

“Zayed İnsan Qardaşlığı Mükafatı” bu baxımdan təkcə fərdlərin və ya liderlərin deyil, bütün beynəlxalq ictimaiyyətin üzərinə düşən məsuliyyəti xatırladan simvol kimi təqdim olundu.

Prezident İlham Əliyev çıxışında Azərbaycan və Ermənistan arasında sülh prosesinə də toxundu. O bildirdi ki, sülh əldə etmək mümkündür və onun əsas şərtləri siyasi iradə, məsuliyyət və qarşılıqlı hörmətdir. Bu nümunə göstərir ki, uzun müddət davam edən qarşıdurmalar belə beynəlxalq dəstək və dialoq platformaları ilə həll edilə bilər.

Prezident həmçinin qeyd etdi ki, Azərbaycanın təcrübəsi göstərir: sülh, yalnız güc nümayişi ilə deyil, qarşılıqlı anlaşma, dialoq və etik prinsiplərə hörmət əsasında mümkün ola bilər.

Prezident İlham Əliyevin Əbu-Dabidəki çıxışı məzmununa görə klassik rəsmi nitqdən daha geniş məna daşıdı. Bu çıxış sülhün, dialoqun və insan qardaşlığının real siyasi gündəmin ayrılmaz hissəsinə çevrilə biləcəyini göstərdi.

Əbu-Dabidə səslənən bu mesaj bir daha nümayiş etdirdi ki, qlobal miqyasda davamlı sabitliyin yolu gücdən deyil, anlaşmadan; qarşıdurmadan deyil, məsuliyyətdən keçir. Mətn, həmçinin, ölkələr və xalqlar üçün etik və strateji düşüncənin vacibliyini vurğulayır və beynəlxalq dialoqa nümunəvi yanaşma təqdim edir.

Mərasimdə Prezident İlham Əliyevə “Zayed İnsan Qardaşlığı Mükafatı” təqdim olundu. Bu mükafat, Şeyx Zayed bin Sultan Al Nahyanın insan qardaşlığı və sülh ideallarını yaşadan fərdlərə və liderlərə verilir. Azərbaycan Prezidenti bu yüksək mükafata göstərdiyi humanitar fəaliyyət, multikulturalizmə verdiyi töhfə və beynəlxalq dialoqa dəstəyi ilə layiq görüldü.

Mükafatın təqdimetmə mərasimində çıxış edən rəsmi şəxslər Prezident İlham Əliyevin qlobal və regional miqyasda dialoq və qarşılıqlı anlaşma təşəbbüslərini yüksək qiymətləndirdilər. Onlar vurğuladılar ki, Azərbaycanın çoxmədəniyyətli modeli və Prezidentin rəhbərliyi ilə həyata keçirilən siyasət sülh və tolerantlıq üçün nümunədir.

Mükafatın təqdim olunması mərasimi yalnız rəsmi təntənə ilə yadda qalmadı, həm də qlobal auditoriya üçün əhəmiyyətli mesaj daşıdı. Bu hadisə göstərdi ki, insan qardaşlığı yalnız sözlə deyil, praktiki siyasət və liderlik nümunəsi ilə dəstəklənməlidir. Prezident İlham Əliyevin çıxışı ilə paralel olaraq, mükafat Azərbaycan Respublikasının beynəlxalq səviyyədə etibarlı və nümunəvi tərəfdaş kimi tanınmasının rəmzi oldu.

Mehman Əliyev,
YAP Xətai rayon təşkilatının "R.Əliyev küçəsi 19" ünvanı üzrə ərazi partiya təşkilatının fəalı